کالکان: یان شەرێ پەدەکێ بکن یان بێدەنگ بن
![](/wp-content/uploads/2021/11/DuranKalkanANF.jpg)
دوران کالکان، ژ بلی داخوویانی و ههڤپهیڤینێن خوه یێن د مهدیایا پەکەکێ دا، د رۆژنهمهیا پەکەکێ، ئۆزگور پۆلتکایێ، دا ژی ب کودناڤێ سهلاهەتین ئهردهم نڤیسێن خوە ب زمانێ ترکی دنڤیسینه. ئەس دبێژم نەهەوجەیە مرۆڤ بهحسا دوران کالکان بکه. ژ بلی مرید و پەکەکلیێن شهرمۆک ههر کوردهک نشتمانپهروهر دوران کالکان ناس دکه و دزانه کیه و ژ بۆ چ د رێڤهبهریا پەکەکێ دا یه و جهێ لێیه نوونهرتیا کێ دکه؟.
کالکان د نڤیسێن خوه یێن ب ترکی (ئەو کوردی نزانه، ترکه و ئهڤه ٤۰ سالن د ناڤا پەکەکێ دایە هێشتا ژی فێری کوردی نهبوویه، بهرۆڤاژی کوردێن ل باشوور، رۆژاڤا و رۆژهلاتێ کوردستانێ کو تهڤلی پەکەکێ بوونه ههموو هینی زمانێ ترکی کرنه) د نڤیسینێ دا پرانی پەدەکێ دکه ئارمانج و د کهساتییا پەدەکێ دا ژی شهرێ دهولهتخوازێن کوردستانێ دکه.
د نڤیسا خوه یا ههری داوی دا بهحسا ” یهکتیا نهتهوی ” دکه و دبێژه: ئهوێن بانگا یهکتیا نهتهوی دکن بهری ههر تشتهکی دڤێ بدن خوویاکرن کو یهکتیهک چهوا دخوازن. دڤێ تێبگەهن کو، یهکتیهک نهتهوی ب زهنیهتا وهلاتپارێزی و چاند کوردا چێدبه و دڤێ ل دژی خیانهتا پەدەکێ تهکۆشینێ بنگهه بگرن.”
بێ گومان بهردهوامیا نڤیسا خوه دا، کالکان، ب ئهخلاقێ خوه یێ سیخۆری ئێریشێ پەدەکێ، بارزانیان و کوردێن نشتمانپهروهر دکه و وان ب خیانهتێ ئیتهام دکه. ژ بۆ ڤێ یهکێ ژی دوران کالکان ئهندامێ رێڤهبهریا پەکەکێ، بێ کو شهرمێ بکه، ئیرۆ بانگی کوردا دکه کو، یهکتیهک ل دژی پەدەکێ و بارزانیان ژ بۆ تێکبرنا دهستکهفتیێن نهتهوی و ڤهمراندنا هێڤییا هزرێن نهتهوی دکه. راستی پشتی ڤێ نڤیسێ گهرهک کورد ب سەرخوەڤە بهاتان و کالکان برهجماندان. لێ مخابن..
پەکەکە ژ رۆژا ئاڤابوویی ههتا نها بهحسا جورهیێن یهکتیێ دکه. ب دههان دهزگهه ب ناڤێ ”یهکتیا کوردان” ئائاڤاکرنه و گهلهک جارا داخواز ژ پەدەکێ کریه کو د ناڤا یهکتیهکی دا ب ههڤرا جهبگرن.
ههری داوی رۆژا ۲۳ تهمموزا ۲۰۱۳ێ ل ههولێر د بن سهرۆکاتیا سەرۆک مهسعود بارزانی دا جڤینهک هاته کرن و د ڤێ جڤینێ دا بهرپرسێن پەکەکێ ژی ئامادهبوون و ژ بۆ کۆنفهرانسهک نهتهوی کو ل ههولێر چێببە ههڤپهیمانیهک پێکهات و ژ بۆ ڤێ یهکێ ژی کۆمیتهیهک ههڤبهش ژ گهلهک ئالیێن جودا هاته ئاڤاکرن. لێ وهک تێ زانین جاردن پەکەکێ لنگێ خوه ل ڤێ ههڤکاریێ دا و ژ بۆ تێکچوونا ڤێ ژی پەدەکە “تاوانبار” کر.
د وی دهمی دا ژی پەکەکێ ب تهنێ مانورەیهک و لهیزتکهک سیاسی کر. لێ مخابن پەدەکە ژی کەتە ڤێ لهیزتکا پەکەکێ و دگهل وان ژ بۆ جڤاندنا کۆنفهرانسهک نهتهوی کهته د ناڤا تهڤگهرهکێ دا. ههر جارا پەدەکێ باوهری ب گۆتن و داخویانیێن پەکەکێ ئانیه، ئەو کهتیه د ناڤا خهلهتیهکی دا و پەکەکێ ب ئاوایهکی خوه کریه ناوهندا کوردان دا رهوشا هاتی رۆژهڤێ ژ بۆ بهرژهوهندیێن خوه یێن رێخستنی بکارانیه.
بهری ههر تشتهکی قهبوولکرنا پەکەکێ وهک پارتیهک کوردستانی خهلهتیا ههری مهزنه. ههر ئالیهک ڤێ یهکێ قهبوول بکه و ل گۆرا وێ دگهل پەکەکێ تهڤبگهره خوسارهک مەزن دده تهڤگهرا ئازادیا کوردستانێ و دهستکهفتیێن نهتهوی.
![](/wp-content/uploads/2023/09/ozgur-Politika-1068x696-1.webp)
ئارمانجا پەکەکێ یا سهرهکه ئهوه کو، ل باشوورێ کوردستانێ دهستکهفتیا ههیی تێکببه. پەکەکە ل ههرێما کوردستانێ سخۆریا ئیرانێ دکه و شهرێ دهستهلاتیا کوردستانێ دکه. پەکەکێ چهوه ل شنگالێ دگهل حهشدا شهعبی و هێزێن سەر ب ئیراقی ڤە ئهنیهک ل دژێ پەدەکێ ڤهکریه. نها ژی ههمان تشتێ ل کهرکووکێ دکه و ل کهرکووکێ ژی بەرەیەک دگهل حهشدا شهعبی و بهشهک ژ یەنەکێ ل ب فهرمانا ئیرانێ ڤەکریه و شهرێ پەدەکێ دکه. راستی گهلهک تشت ههنه کو، مرۆڤ بێژه ،لێ ئهگهر ههتا وهک ڤێ گاڤێ کوردا و تایبهتی ئالیێن سیاسی، رهوشهنبیر، سیاسهتمهدار، نڤیسکار و هونەرمهندێن کورد پەکەکە ناس نهکربن، ئێدی چ بێ گۆتن ڤالهیه.
پەکەکە رێخستنهکه ژ ئالیێ دهولهتا کوور یا ترکیێ ڤه هاتیه دامهزراندن. ئیرۆ ژی سیخۆریا ئیرانێ دکه. یانی ب کورتی ل باکور دهولهتا کوور ب رێیا پەکەکێ و زلامێن خوه یێن وهک کالکان شهرێ تهڤگهرا کورد کرن و کورد تێکبرن. ل رۆژاڤایێ کوردستانێ سیخۆریا رژێما ئهسەد کرن و شهرێ کوردا کرن. ل ئیرانێ بوون سیخۆرێ دهولهتا ئیسلامی و رێ ل ئالیێن کوردستانی گرتن، ل ئیراقێ بوون ههڤالبهندێن سەدام و جاردن شهرێ کوردا کرن. نها ژی ب واجبێن خوه رادبن و وەزیفەیا داگیرکهرا دایە وان جیبجی دکن و شهرێ تهڤگهرا ئازادیا کوردستانێ، پەدەکێ و بارزانیان دکن.
ئهگهر کوردا ههتا نها پەکەکە و سیاسهتا وێ یا دژی دهستکهفتیێن کوردا ناسنهکربە، ئهو ئێدی کهراماتا خوه وندا دکن.
پشتی د جڤاکهکی دا کهرامهت و کهسایهتا مرۆڤا نهمینه ئهو جڤات مهحکومێ تێکچوونێ یه و ژ نرخێن خوه یێن جڤاکی دوور دکهڤه.
نێرین/شرۆڤه
ن. فرات