هەیام حاجی ئەحمەد – ڤەکۆلەرا سیاسی د کاروبارێن عێراق و کوردستانێ دا و پسپۆرا دیرۆكا نوو و هەڤچەرخ
دەستدرێژیکرن بۆ چەکێ پێشمەرگەی و بزاڤێن هلوەشاندنا هێزێن پێشمەرگەی، نە تنێ پێنگاڤەکا کارگێڕی یە، لێ بەلێ ئەو د کووڕاتییا خوە یا سیاسی دا پرۆسەکا “ژ چەککرنا ستراتیژی” یە و ژناڤبرنا گرنگترین رۆکنێن ئاسایشا نەتەوەیی یا ملەتێ مە یە. ئەڤ پێنگاڤە ب دروستی دگەل ئەجێندایێن ناڤدەولەتی و هەرێمی یێن کو ژ لایێ بڕیاربدەستێن رۆژئاڤا ڤە هاتینە دیزاینکرن، هەڤدگرن.
ئەڤ چەندە وی دیمەنی دئینیتە بیرا مرۆڤی یێ کو ملیاردێر و راوێژکارێ سیاسی یێ ئەمریکی “تۆم باراک” د دیدارەکا دیرۆکی یا دیار دا ل سەر “کەنالێ الشرق” (ب تایبەتی د وێ ههڤپهيڤينا بەرفرەھ دا یا کو د ئیلۆنا سالا ٢٠٢١ێ دا هاتبوو نیشاندان) دەمێ دیتنا خوە ل سەر دۆسیەیێن هەرێمی دیار کری، کو ب زەلالی گۆتبوو: “هزرا فیدرالیەت و نەناڤەندیێ ل رۆژهەلاتا ناڤەڕاست پرۆژەیێن لاواز و شکەستی نە و خزمەتا ئارامیا دەڤەرێ ناكەن، لێ چارەسەری د حکومەتێن ناڤەندی یێن بهێز و دامەزراوەیێن ئێکگرتی دا یە.” ئەڤ هەڤۆکا وی بوو گلۆپا کەسک ژ بۆ هەلوەشاندنا تایبەتمەندیێن سەربازی یێن هەرێمان و خوەشکرنا رێکێ ژ بۆ ژناڤبرنا توخمێن هێزا ناڤخوەیی ل بن ناڤێن ئێکخستن و تێکەلکرنێ
مەترسیا ئەڤێ ئاراستەیا ناڤدەولەتی د وێ چەندێ دا دیار دبیت کا رۆژنامەگەریا جیهانی و راپۆرتێن رۆژئاڤاییان چەوان سەرەدەریێ دگەل ڤێ بادەكا هەستیار دکەن. رۆژنامەیێن وەک: واشینگتۆن پۆست و نیویۆرک تایمس، د هەڤئاهەنگیەکا تمام دانە دگەل راپۆرتێن وەزارەتا بەرەڤانیا ئەمریکا “پێنتاگۆن”، ڤێ پرسێ دئێخنە د ناڤ قالبێن هشک و دەستەواژەیێن ناڤەرۆكڤالا دا وەک “دووبارە دارشتن و رێکخستن”، و “پیشەییبوون و دامەزراوەییبوون” تەڤی ڤێ ژی پێشکێشکرنا هاریکاریان “مەرجدار” دکەن ب پێشڤەچوونا پێڤاژۆیا تێکەلکرنا هێزێن حەفتا و هەشتێ ل بن چەترا وەزارەتا کاروبارێن پێشمەرگە. ئەڤ روومالکرنا رۆژئاڤایی ب ئەنقەست رەهەندێ خەباتگێری و نەتەوەیی یێ گەلێ کورد پشتگوھ دهاڤێژیت و دیرۆکەکا ب خوین و قوربانیدانێ هاتیە نڤیسین ژ بیر دکەت، دا کو ڤێ مژارێ وەک پرۆسەکا نووژەنکرنا کارگێڕی یا رووت نیشان بدەت. د دەمەکێ دا کو وژدانا نەتەوەیی و پێشمەرگە یێن دێرین دبینن کو ئەڤ “تێکەلکرنا” وەک شانوگەریێ ب تنێ پەردەیەکا دبلۆماسی یە بۆ پرۆسەکا “هەلوەشاندن و ژناڤبرنا قۆناغ ب قۆناغ” کو ئارمانج ژێ دامالینا چەکی یە ژ عەقیدەیا وی یا خەباتێ و ژناڤبرنا وی یا تەمامە د ناڤ سیستەمەکێ ناڤەندی دا کو چو حورمەتێ ژ بۆ تایبەتمەندیا فیدرالیەتێ ناهێلیت.
ڤێ هاوئاهەنگیا د ناڤبەرا فشارێن دەرەکی و پرۆژەیێن هەلوەشاندنێ یێن رۆژئاڤا دا، ژینگەهەکا ناڤخوەیی یا سست و لاواز بۆ دەربازکرنا پرۆژەیێ خوە دیت، کو ئهو ژی سەركەفتنا “نوخبەکا سیاسی یا تاری (نووهاتی)” ل ئیراقێ یە، یا کو د ڤێ دووماهیێ دا دەستهەلات و رێڤەبەری ل ئیراقێ وەرگرتی؛ ئەڤ گرۆپە ب تەمامی ژ هەستێن رەمزی و دیرۆکی یێ چەکێ پێشمەرگەی بێپارن، ژبەر کو پرانییا وان ژیانا خوە ل دەرڤەیی کوردستانێ دەرباز کریە. بۆ نموونە، جوداهیەکا ئێکجار مەزن هەیە د ناڤبەرا وی کەسێ کو ئێش و ئازارێن ئەنفالێ چشتی و کارەساتا جینۆسایدێ دیتی و ب جان و خوینا خوە شاهدێ وێرانکاریێ بوویە و د ناڤبەرا وی کەسێ کو تنێ وەک چێرۆکەکا دیرۆکی د هۆلێن سیاسی دا بهیستی یان ل پشت سنووران مەزن بوویی.
ئەو کەسێن گەهشتینە سەر کورسیێن دەسەلاتێ، حوکمڕانییەکا ئامادەکری ل پێشیا خوە دیت، ب واتەیەكا دی (هاتنە سەر سفرا حازر) لەوما چەمکێن وەک «ڕزگاری و قوربانیدان» ل دەڤ وان بوونە درۆشمێن ڤالا و بەسەرڤەچووی. ب کارتێکرنا ڤێ عەقلییەتا بەرژەوەندیخواز، چەک ژ زامنکەرێ پاراستنا ئاسایشا نەتەوەیی گۆهارت بۆ «ئیمتیازەکا وەزیفی» کو خزمەتا حیساباتێن قازانج و بەرژەوەندییان وان دکەت. ئەڤ چەندە بوو ئەگەر کو هێزێن دەسەلاتدار ببنە دیلێن پیلانگێڕییێن خوە یێن هەرێمی و تەنانەت ناڤدەولەتی ژی بۆ لاوازکرنا نەیارێن خوە.
هاوتەریب دگەل دەرکەفتنا ئۆپۆزسیۆنەکا ناڤخوەیی یا بەرژەوەندیپەرست کو یا ئامادەیە دەست ژ پرەنسیپێن نەگۆڕ بەردەت دا کو تورێن خوە یێن بەرژەوەندیێ دگەل هەر گۆڕانکارییەکا د بۆرسەیا بایێ سیاسی دا بپارێزیت. ب ڤێ چەندێ، ئۆپۆزسیۆنێ ئەڤ پەرتەوازەیی و نەبوونا یەکڕیزییێ ل سەر سینییەکا زێڕین پێشکێشی ئیدارەیا ئەمریکی کر، داکو وەک ئامرازەکێ هەرە مەزن یێ فشارێ بۆ ملکەچکرنا هەرێمێ بکاربینیت
ژبەر هندێ، رێك یا ب زەحمەتە جەنابێ سەرۆک مەسعود بارزاني و ب تنێ تو خودانێ شەرعییەتا بەرسڤدانێی چونکی تو و ئەو کەسێن دگەل تە د سەنگەرێن خەباتێ دا بوون، ب باشی ڕامان، سەنگ و دیرۆکا ڤی چەکی، چەكێ پێشمەرگەیی، دزانن. بلا خودایێ مەزن پشت و پەناهێ تە بیت د هەلگرتنا ڤێ بەرپرسیاریەتییا دیرۆکی دا ژ پێخەمەت پاراستنا کەرامەت و شەرەفا نەتەوەیی و زامنکرنا مان و بەردەوامییا وی.
